Պետպաշտոնյայի՝ կեղծ տվյալներով հայտարարագրի դեպքում միանգամից վրա է հասնում քրեական պատասխանատվության հարցը. Արփինե Հովհաննիսյան

30.09.16 | 17:39

Եթե անգամ կա բարձրաստիճան պաշտոնյայի կողմից գույքի և ունեցվածքի հայտարարագրման վերաբերյալ օրենսդրական պահանջ, դա ի՞նչ է տալիս շարքային քաղաքացուն, որին ավելի շատ հետաքրքրում է, թե որտեղից այս կամ այն նախարարին 3, 6 միլիոն դոլար, եթե դրա համար պետք է աշխատել 476 տարի:

Արդարադատության նորանշանակ նախարար Արփինե Հովհաննիսյանին այս հարցը տրվեց «Ազատություն» ռադիոկայանի եթերում, ինչին ի պատասխան` նա ասաց. «Ձեր հարցադրումը վերաբերում է ոչ այնքան այս նախագծին, ՀՀ-ում օրենքն արդեն գործում է, այլ հարց է, որ չկային հետևանքներ: Լավ, որ չէր ներկայացնում, լավ, որ սխալ էր ներկայացնում, սխալ ժամկետում, ի՞նչ էր լինում. դրանից հետո, այս հարցի պատասխանը չկար և դուրս էր մնացել: Եվ Ինչպե՞ս, որտեղի՞ց և այլն. ոչ թե ես, դուք, կամ քաղաքացին իր մոտ ծագող հարցի պատասխանը պետք է փնտրի և ինքնուրույն եզրակացություններ անի, այլ այդ հարցի պատասխանը աշխարհի տարբեր երկրներում` տարբեր մոդելների շրջանակներում կարող են տալ իրավապահ համակարգի ներկայացուցչները»:

Ինչ վերաբերում է հարցին, թե ինչ է պետք անել նվիրատվությունների դեպքում, օրինակ` ՊԵԿ նախագահ Հովհաննես Հովսեփյանն իր հայտարարագրած 3 միլիոն դոլարը նշել էր որպես եղբորից նվիրատվություն, Արդարադատության նախարարը նշեց. «Դուք նորից վերադարձաք ապօրինի հարստացման նախագծին։ Եթե կա ցանկացած եկամտի ու գույքի էական աճ, ապա կա հարցադրում` որտեղի՞ց, նվիրատվությո՞ւն, փոխառությո՞ւն, շատ լավ։ Սրանք պետք է ստուգվեն։ Շեշտեմ՝ ոչ թ ինչ- որ մեկը հայտարարեց ու վերջ, այլ պիտի ապացուցվի, որ այո, եղել է նվիրատվություն»,- ասաց նախարարը:

Հիշեցնենք, որ ԱԺ-ում է գտնվում օրինագիծ, որը ենթադրում է, որ պետական պաշտոնյաները կենթարկվեն վարչական և քրեական պատասխանատվության, եթե սահմանված ժամկետում կամ սահմանված կարգի ու ժամկետի խախտմամբ ներկայացնեն իրենց ունեցվածքի ու գույքի վերաբերյալ հայտարարագիր:

Հիշեցնենք, որ այն առաջին ընթերցմամբ ընդունվեց ԱԺ այս նստաշրջանում։ Ըստ նախարարի՝ սա ԱՆ-ում գործող հակակոռուպցիոն խորհրդի արդյունքներից մեկն է և հենց այդ շրջանակներում էլ նախագիծը ներկայացված էր:

Եվս մեկ անգամ մանրամասնելով, թե որ դեպքում պատասխանատվության ինչ աստիճան է վրա հասնում՝ Արփինե Հովհաննիսյանն արձանագրեց. «Ըստ այդմ` վարչական պատասխանատվություն է վրա հասնում այն անձի դեպքում, որը ենթակա է հայտարարագիր ներկայացնելու ու չի ներկայացնում, կամ՝ ներկայացնում է պահանջների ու ժամկետի խախտմամբ, ներկայացվում է ոչ ամբողջական տվյալ, կամ սխալ տեղեկատվություն»:

Ընդ որում՝ վարչական տույժի կամ պատասխանատվության տեսակները տարբեր են։ Մի դեպքում վրա է հասնում նախազգուշացում, որից հետո խախտումը չվերացնելու դեպքում վարչական տուգանք, իսկ այնուհետև, երբ պաշտոնատար անձը շարունակում է համառել և չի վերացնում խախտումը, վրա է հասնում քրեական պատասխանատվություն` «եթե որպես մեղքի ձև ապացուցվի դիտավորությունը»:

Արփինե Հովհաննիսյանի խոսքով՝ քրեական պատասխանատվությունը միանգամից վրա է հասնում այն դեպքում, երբ անձը կեղծ տվյալներ է ներկայացնում կամ թաքցնում է որոշ տվյալներ: Եթե խոսքը վարչական պատասխանատվության մասին է, ապա տվյալների ու կարգի վերահսկողությունն իրականացվում է Բարձրաստիճան պաշտոնատար անձանց էթիկայի հանձնաժողովի կողմից:

Ի դեպ՝ հանձնաժողովը նոր օրինագծով իրավունք է ստացել կիրառել կա՛մ նախազգուշացում, կա՛մ վարչական տուգանք` 30 օր հետո:

« Էթիկայի հանձնաժողովի կողմից ճշմարտությունը պարզելու գործիքակազմում են հարցումները, ճշտումները, որ հանձնաժողովի անդամները կարող են պահանջել պաշտոնատար անձից: Նախատեսվում են նաև այլ սահմանափակումներ, ինչպես, օրինակ, մերձբալթյան երկրներում է կիրառվում. այնտեղ քրեական պատասխանատվության դեպքում` պաշտոնատար անձին որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու իրավունքից առհասարակ զրկում են:

tert.am

Անուշ Դաշտենց