Փաստաբան Արսեն Բաբայանը գրում է․ «Վերջին տարիներին հանրությանը հայտնի քրեական վարույթներում հաճախ հանդիպում եմ մի մտահոգիչ օրինաչափության․ խոսքի կամ արտահայտման դրսևորումը փորձ է արվում քրեականացնել «խուլիգանության» միջոցով։
Թեև «խուլիգանությունը» նախատեսված է հանրային կարգի իրական խախտումները քրեորեն գնահատելու համար, գործնականում այն երբեմն օգտագործվում է ոչ թե հասարակական անվտանգությունը պաշտպանելու, այլ՝ անհարմար խոսքը լռեցնելու նպատակով։
Դատական գործերից մեկում, որտեղ ներգրավված եմ որպես պաշտպան, մեղադրանքը կառուցված էր հետևյալ տրամաբանությամբ․
. անձը հրապարակային վայրում բարձրաձայն արտահայտել է քննադատական, սուր, բայց ոչ բռնարար կարծիք,
. ֆիզիկական բռնություն չի կիրառվել,
. գույքային վնաս չի պատճառվել,
. սակայն մեղադրանքը ձևակերպվել էր որպես «հանրային կարգի կոպիտ խախտում՝ հասարակության նկատմամբ ակնհայտ անհարգալից վերաբերմունքով»։
Այլ կերպ ասած՝
փորձ էր արվում խոսքը ներկայացնել որպես հանցագործություն։
Եվրոպական դատարանը տարիներ շարունակ ձևավորել է հստակ մոտեցում․
. խոսքի ազատությունը պաշտպանում է նաև սուր, վիրավորական, ցնցող կամ անհանգստացնող արտահայտումները,
. պետությունը չի կարող օգտագործել քրեական հարկադրանքը՝ քննադատությունը պատժելու համար,
. «հանրային կարգը» չի կարող լինել բացարձակ, ամեն ինչ կլանող հիմնավորում։
Եթե չկա իրական բռնություն, վտանգ կամ ուղղակի կոչ ֆիզիկական հաշվեհարդարի՝ քրեական հետապնդումը դառնում է անհամաչափ միջամտություն։
Ինչո՞ւ է սա վտանգավոր պրակտիկա.
Երբ «խուլիգանության» սահմանները մշուշոտ են՝
ցանկացած բարձր խոսք կարող է որակվել որպես հանցագործություն,
քաղաքացին սկսում է ինքնագրաքննել իրեն, այդպիսով վտանգվում են խոսքի ազատության երաշխիքները,
քրեական իրավունքը կորցնում է իր վերջին միջոց լինելու բնույթը։
Սա այլևս իրավական հարց չէ միայն։
Սա իրավական պետության որակի կամ դրա ամբողջական ոչնչացման հարց է։
Որպես քրեական ուղղությամբ մասնագիտացած փաստաբան համոզված եմ՝ խոսքը պետք է պաշտպանվի, ոչ թե քրեականացվի։
Դատարանի դերը ոչ թե անհարմար արտահայտությունը պատժելն է, այլ սահմանել՝ որտեղ է ավարտվում խոսքը և որտեղ է սկսվում իրական վտանգը։
Այսպիսով.
– Եթե հանրային կարգի պաշտպանության անվան տակ քրեականացնում ենք խոսքը, ապա վաղը նույն գործիքը կարող է կիրառվել ցանկացածի նկատմամբ։
– Իրավական պետությունը սկսվում է այն կետից, որտեղ իշխանությունը կարողանում ուժ գտնե և չպատժել խոսքի համար»։
12:28
12:06
11:33
11:08
10:28
10:03
09:26
09:05
14:05
11:35
11:16
10:58
10:45
10:24
10:05
09:24
09:08
16:28
16:13
10:29
| երկ | երք | չրք | հնգ | ուրբ | շբթ | կրկ | |
| 1 | |||||||
| 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | |
| 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | |
| 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | |
| 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | ||
09:44
09:18
09:02
09:39
09:18
09:02
09:55
09:42
09:18
09:02
09:34
09:18
09:02
09:38
09:19
09:02
09:52
09:36
09:19
09:02
09:36
09:15
09:02
09:36
09:19
09:13
09:01
09:47
09:35
09:17
09:02
09:33
09:16
09:02
09:48
09:34
09:16
09:02
09:49
09:36
09:15
09:55
09:42
09:33
09:19
09:02
09:44
09:35
09:17
09:47
